Zooz XS Relay | ZEN57 | Z-Wave Plus 800 EU Serie

De Zooz XS Relay ZEN57 800 EU is het kleinste professionele Z-Wave schakelrelais voor Europese installaties en biedt volledige aan/uit controle voor verlichting en laagvermogen apparaten tot 5 Ampère. Dit ultracompacte relais met Z-Wave 800 serie chip ondersteunt Z-Wave Long Range technologie voor draadloos bereik tot 400 meter (1300 feet) wanneer je hub deze functie ondersteunt. Met ondersteuning voor zowel 120V als 240V (100-240V AC, 50/60Hz) is de ZEN57 ideaal voor Europese woningen en past in zelfs de kleinste en meest overvolle inbouwdozen waar standaard relais simpelweg niet passen.

Unieke compacte vormfactor

De ZEN57 is aanzienlijk kleiner dan de populaire ZEN51 en speciaal ontworpen voor krappe schakelkasten, ondiepe inbouwdozen of directe montage bij armaturen. Met afmetingen van slechts 30 x 25 x 15 mm (1.2" x 1" x 0.6") past dit relais waar andere smart relais falen. Het apparaat heeft schroefblok-terminals voor eenvoudige LINE-, LOAD- en NEUTRAL-aansluiting, plus twee pigtail-draden voor dry contact schakelaarinput.

Wet contact relay met dry contact schakelaar

De ZEN57 gebruikt een wet contact relay, wat betekent dat de uitgangsrelais netspanning (LINE) draagt. Dit onderscheidt hem van de ZEN51 die een dry contact relay heeft. De schakelaarinput werkt echter als dry contact via pigtail-draden, waardoor je zowel gewone toggle-schakelaars als momentary schakelaars kunt gebruiken. Deze configuratie is perfect voor single-pole installaties wanneer lijn en belasting in dezelfde doos zitten.

Belastingscapaciteit en toepassingen

Bij 120V:

• 5A resistief
• 500W gloeilampen
• 150W LED-verlichting

Bij 240V (Europa):

• 5A resistief
• 1000W gloeilampen
• 300W LED-verlichting

Let op: Door de 5A resistieve relais kan de ZEN57 niet gebruikt worden met inductieve belastingen zoals motoren, ventilatoren of pompen. Voor deze toepassingen raden wij aan:

Zooz ZEN17 Universeel Relais (2x NO/NC, robuuster voor inductieve loads)

Zooz ZEN51 Dry Contact Relais (10A, geschikt voor zwaardere belastingen)

Aanbevolen toepassingen

Ideaal voor:

• Krappe schakelkasten: Perfect voor ondiepe of overvolle wanddozen waar de ZEN51 te groot is
• Achter mechanische schakelaar: Uitstekend voor single-pole installaties wanneer belasting en voeding in dezelfde doos zitten
• Bij de armatuur: Geschikt voor directe installatie in de junction box van de lamp
• Multi-schakelaar configuraties: Kan gebruikt worden met reguliere of momentary schakelaars in serie, maar alleen als lijn en belasting in dezelfde doos zitten

Niet aanbevolen voor:

• Multi-way installaties met belasting en lijn in aparte dozen
• Toepassingen die de aangegeven belastingscapaciteit overschrijden
• Inductieve belastingen zoals motoren, ventilatoren of pompen

Technische specificaties

• Model: ZEN57 800LR (EU-versie)
• Z-Wave chip: 800 serie met Z-Wave Long Range
• Frequentie: 868.42 MHz (EU)
• Voeding: 100-240V AC, 50/60Hz
• Maximale belasting: 5A resistief (240V: 1000W gloeilampen, 300W LED)
• Relay type: Wet contact (uitgang draagt netspanning)
• Schakelaarinput: Dry contact via pigtail-draden
• Terminals: Schroefblok-terminals voor LINE, LOAD, NEUTRAL
• Z-Wave bereik: Tot 100 meter (300 feet) normaal, tot 400 meter (1300 feet) met Z-Wave Long Range
• Afmetingen: 30 x 25 x 15 mm (1.2" x 1" x 0.6")
• Bedrijfstemperatuur: 0-40°C (32-104°F)
• Installatie: Alleen binnen, droge locaties
• Certificering: Z-Wave Plus V2, S2 Security

Compatibiliteit met Home Assistant, Homey en Fibaro

Home Assistant: De ZEN57 heeft uitstekende ondersteuning in Home Assistant via de officiële Z-Wave JS integratie. Het apparaat verschijnt als aan/uit schakelaar (switch entity). Via geavanceerde parameters kun je de schakelaarinput (input) scheiden van de relay-uitgang (output), zodat ze onafhankelijk werken. Je kunt zelfs een child device aanmaken met Notification Command Class, vergelijkbaar met de ZEN16/17, voor nog meer automatiseringsmogelijkheden. OTA firmware updates worden volledig ondersteund via Z-Wave JS.

Homey: De ZEN57 werkt met Homey Pro (2023) via native Z-Wave ondersteuning. Het apparaat koppelt als standaard aan/uit schakelaar. Zorg ervoor dat je Homey firmware up-to-date is voor optimale Z-Wave 800 serie ondersteuning. Z-Wave Long Range functionaliteit is afhankelijk van Homey Pro ondersteuning voor LR.

Fibaro: Via Z-Wave is de ZEN57 compatibel met Fibaro Home Center 3 of nieuwer. Het apparaat verschijnt als binaire schakelaar. Geavanceerde parameters voor het scheiden van input en output zijn mogelijk beschikbaar via de Fibaro interface, afhankelijk van de implementatie.

Geavanceerde functies via Z-Wave parameters

• Input/output scheiding: Gebruik parameters om de schakelaarinput los te koppelen van de relay-uitgang
• Child device: Creëer een tweede apparaat-entiteit via Notification Command Class voor geavanceerde scènes
• Auto turn-off timer: Stel in dat het relais automatisch uitschakelt na X seconden/minuten
• LED indicator: Configureer gedrag van de status-LED
• Power-on state: Bepaal relay-status na stroomuitval (laatste status, altijd aan, altijd uit)

Installatie-instructies

Veiligheid eerst: Schakel altijd de spanning uit op de groepenkast voordat je begint. Volg alle lokale elektrische voorschriften.

Basis bekabeling:

1. LINE (L) → Verbind met de fase-draad (zwart/bruin)
2. NEUTRAL (N) → Verbind met de nul-draad (wit/blauw)
3. LOAD → Verbind met de belasting (lamp, apparaat)
4. Pigtail-draden → Verbind met schakelaar (dry contact, geen spanning)

Z-Wave pairing:

1. Zet je Z-Wave controller in inclusion mode
2. Druk 3x snel op de Z-Wave knop op de ZEN57 (of gebruik SmartStart als ondersteund)
3. De LED knippert snel tijdens pairing
4. Het apparaat verschijnt als "Zooz XS Relay" of "ZEN57" in je hub

ZEN57 vs ZEN51 vergelijking

Praktijkvoorbeelden automatiseringen

Gang/trapverlichting: Installeer de ZEN57 achter een bestaande schakelaar en behoud handmatige bediening. Via Home Assistant kun je een automatisering maken die de verlichting 's nachts dimbaar maakt door de input los te koppelen van de output en een externe dimmer aan te sturen.

Moeilijk bereikbare armaturen: Plaats de ZEN57 direct bij een plafondlamp in een hoge ruimte. Gebruik de dry contact input om een draadloze Z-Wave schakelaar (zoals de Zooz ZEN37 Wall Remote) te koppelen, zonder nieuwe bedrading naar de muur te trekken.

Scènebesturing: Koppel de schakelaarinput los van de relay-uitgang. Gebruik de fysieke schakelaar als scène-trigger (bijv. 2x drukken = filmstand) terwijl het relais onafhankelijk bestuurd kan worden via automatiseringen.

Vakantiemode: Programmeer willekeurige in-/uitschakeltijden voor verschillende lampen om aanwezigheid te simuleren, zelfs als je ver van huis bent dankzij de betrouwbare Z-Wave Long Range connectie.

Veelgestelde vragen (FAQ)

Wat is het verschil tussen wet contact en dry contact relay?

Een wet contact relay (zoals in de ZEN57) draagt netspanning op de uitgang – de LINE-draad wordt fysiek geschakeld naar de LOAD. Een dry contact relay (zoals in de ZEN51) heeft geen spanning op de relay-contacten en werkt als geïsoleerde schakelaar. Voor de meeste verlichtingstoepassingen is wet contact prima, maar dry contact biedt meer flexibiliteit voor complexe multi-way installaties.

Kan ik de ZEN57 gebruiken voor 3-weg schakelaar installaties?

Alleen als lijn en belasting in dezelfde doos zitten. Voor klassieke 3-weg installaties met aparte dozen is de ZEN51 met dry contact relay een betere keuze.

Werkt Z-Wave Long Range met elke hub?

Nee, je hub moet expliciet Z-Wave Long Range ondersteunen. Home Assistant met een Z-Wave 800 serie USB-stick (zoals Zooz ZST39) ondersteunt LR volledig. Controleer de specificaties van je hub.

Hoeveel LED-lampen kan ik aansluiten op 240V?

Maximaal 300W aan LED-verlichting bij 240V. Dit vertaalt zich naar ongeveer 20-30 moderne LED-lampen van 10-15W elk. Tel altijd de inschakelstroom (inrush) mee – sommige LED's hebben hoge pieken.

Kan ik een ventilator aansluiten?

Nee, de ZEN57 heeft een 5A resistieve relay en ondersteunt geen inductieve belastingen zoals ventilatoren of motoren. Gebruik hiervoor de Zooz ZEN16 Multirelay of voor zware toepassingen de ZEN78 High Power Relay.

Past de ZEN57 in elke standaard inbouwdoos?

Ja, met afmetingen van slechts 30 x 25 x 15 mm past de ZEN57 in vrijwel elke Europese inbouwdoos, zelfs ondiepe dozen van 40mm diep. Dit is een van de kleinste Z-Wave relais op de markt.

Wat gebeurt er bij stroomuitval?

Via Z-Wave parameters kun je instellen of het relais terugkeert naar de laatste status, altijd aan blijft of altijd uit blijft na het terugkeren van de stroom. Standaard is meestal "laatste status".

Kan ik de ZEN57 buiten gebruiken?

Nee, de ZEN57 is alleen geschikt voor droge binnenlocaties. Voor buitentoepassingen kies je de Zooz ZEN14 Outdoor Double Plug of ZEN15 Power Switch met weerbestendige behuizing.

Ondersteunt de ZEN57 energie-monitoring?

Nee, de ZEN57 is een simpel aan/uit relais zonder energie-meetfunctionaliteit. Voor energie-monitoring gebruik je de Zooz ZEN15 Power Switch of ZEN25 Double Plug met ingebouwde wattage-meting.

Hoe reset ik de ZEN57?

Druk 4x snel op de Z-Wave knop gevolgd door 1x lang (3+ seconden) ingedrukt houden. De LED geeft feedback tijdens het reset-proces. Na reset moet je het apparaat opnieuw pairen.

✅ slimhuisje.nl – jouw Z-Wave specialist! Wij helpen je graag bij de keuze van het juiste relais voor jouw specifieke installatie en ondersteunen bij complexe bekabeling.